anastasiia-chepinska-co2obhgjbhi-unsplash

Lhbtiq+-leerlingen hebben vaker last van pestende docenten

Publicatie:
12 januari 2023

Lhbtiq+-leerlingen in het voortgezet onderwijs vinden het extra pijnlijk als docenten hen pesten om hun geaardheid. Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van het ministerie van OCW, uitgevoerd door Movisie. Uit het onderzoeksrapport ‘Ervaringen en aanpak van pestgedrag tegenover lhbtiq+ jongeren in het voortgezet onderwijs’ blijkt dat de pestende docent deze leerlingen extra isoleert en zo juist alle focus op ze legt.

Docenten hebben een voorbeeldfunctie en moeten niet meewerken aan sociale normen die pesten normaliseren, stellen de rapporteurs. Docenten moeten beseffen dat pesten negatieve gevolgen heeft voor de groepsdynamiek in de klas, omdat pesten zo wordt gelegitimeerd en dus kan verergeren. De ervaringen met pestgedrag die in dit onderzoek worden beschreven, laten zien dat pesten van lhbtiq+ jongeren:
• zowel plaatsvindt door klasgenoten als leerlingen buiten de klas, en dat ook oudere leerlingen zich daaraan schuldig maken. Het pestgedrag uit zich vooral verbaal (schelden, vervelende opmerkingen), maar ook relationeel (buitensluiten, isoleren) en ook digitaal wordt er regelmatig gepest (opmerkingen of foto’s in appgroepen bijvoorbeeld).
• plaatsvindt in de klas en op de gangen. Vrijwel altijd zijn daar medeleerlingen en docenten bij die dan niet ingrijpen.
• vaak geen aanleidingen heeft. Afwijkend uiterlijk en kleding vormen wel regelmatig aanleiding voor het pesten.
• er indicaties zijn dat normen over genderrollen een rol spelen: als jongeren afwijken van de norm krijgen ze dit te horen en maakt hen dat kwetsbaar voor pesterijen.

Een van de belangrijkste gevolgen die lhbtiq+ leerlingen ervaren als zij slachtoffer zijn van pestgedrag is dat hun mentale gezondheid achteruitgaat. Dat leidt tot veel depressies en zelfmoordgedachten. Vaak hebben de leerlingen dan psychologische hulp en therapie nodig. De mentale problemen zijn ook een belangrijke oorzaak voor problemen met sociale contacten en op school.

Uit eerder onderzoek is gebleken dat lhbtiq+-leerlingen vaker doelwit zijn van pesterijen door leraren en ander schoolpersoneel dan hetero-leerlingen. De uitkomsten van een groot onderzoek in het vakblad Journal of Adolescent Health onder bijna 30.000 leerlingen (gemiddeld 14 jaar oud, van 136 Nederlandse middelbare scholen) laten zien dat 13 procent wordt gepest. Onder lhbtiq+’ers is dat ongeveer een kwart tot een derde. Van de gepeste jongeren zegt 14 procent van de hetero’s dat het pestgedrag van leraren komt, tegenover 24 procent van de lhbtiq+-leerlingen.

Het valt onderzoekers Tessa Kaufman (Universiteit Utrecht) en Laura Baams (Rijksuniversiteit Groningen) op dat ouders en leraren minder vaak iets doen met de klachten van lhbtiq+-leerlingen over pesten of lastigvallen dan met klachten van hetero-jongeren. Kaufman denkt verder dat er bij de oudere generatie leraren wellicht minder begrip is voor lhbtiq+’ers. Dat kan leiden tot pestgedrag, of op zijn minst gedrag dat door leerlingen zo wordt ervaren. Het pesten loopt uiteen van onhandige opmerkingen (‘Ik geef jou maar een roze mapje dan’) tot fysiek geweld. Dat laatste komt vaker voor bij ander schoolpersoneel dan bij leraren.

Terug naar de lijst

Onze site maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikservaring. Bekijk onze privacyverklaring.

Sluit melding